Strandpromenade in de Belle Epoque periode (Zeedijk West)

Depoorter0022

Kiosk (tot 1942)

Nadat in 1892  Pedro Ollevier zijn duinen en strand ontsloten heeft, via onze mooie gebogen Zeelaan, werden niet alleen ook “Grand Hotels” opgericht in De Panne – Bains maar ook veel mooie particuliere vakantiewoningen gebouwd op de volledige lengte van de “oude Zeedijk”.  Bij het aanbreken van de eerste wereldoorlog hadden wij samen met Oostende de mooiste mondaine “Promenade” van de Belgische kust: exact 900 m van de Golfstraat tot aan de Witte Berg. Er werden gedurende deze “Belle Epoque periode” duizenden verschillende postkaarten uitgegeven. Op de website van de Dumontwijkzijn er een beperkt aantal opgenomen met de bedoeling die vele oude postkaarten te kunnen situeren. 

zeedijk20

Zicht uit Kiosk richting Baaltje

1. Vervolg van de wandeling
We vervolgen de “postkaartenwandeling” op de Zeedijk ter hoogte van de Zeelaan. Deze lokatie noemt bij de ouderere Pannenoars nog steeds ” D’ Orlogge”. In de jaren 50 was daar boven het WC-gebouw (met boven de Rode Kruis post) de alomgekende HORLOGE. (als men naar het strand verwees, sprak men van “aan”, “links” of “rechts” van de “horloge” steeds in de richting zee gezien).
Lees speciale DE BLIEDEMAKER over de Horloge >>>
Voor de tweede wereldoorlog was de centrale blikvanger een zeer monumentale Kiosk.  Een locatie bij uitstek voor de vele zomermiddagconcerten. Hij werd gebouwd in 1929met als architect Charles Crevits (de gemeente-architect). Tijdens de oorlog werd die opgeblazen op 8 september 1942in het kader van de Duitse strandverdediging. Wel kan je zien op bovenste foto (dus na 1929) dat de rolcabines mee verplaatst werden met de getijden en de vaste cabines tot bijna het dak ingegraven werden om het zeezicht vanaf de promenade te garanderen. De kiosk zelf was terzelfdetijd een mooi panoramaplatform voor de bezoekers. Tevens een “landmark” reeds van ver zichtbaar vanuit de Zeelaan.

Maar ook in de Belle Epoque periode – vóór WO I – was er reeds een kiosk, niet op het strand maar wat meer teruggetrokken in de Zeelaan op het perceel grond van Pedro Ollevier waar hij dacht zijn casino op te richten (zie volgende DE BLIEDEMAKER van deze wandeling)

nieuwpoortlaan (6)

Zicht van de Strandpromenade richting Zeelaan naar oude eerste Kiosk van vóór WO I. Rechts Hotel Terlinck.

zeedijk8

Derde, maar nu naoorlogse Kiosk in metaal. Bemerk de verticaal staande parasols op de terassen

NaamloosDe Kiosken zijn dus meer dan 50 jaar steeds het middelpunt van het Zeedijk-gebeuren geweest tussen 2 grootste terrassen: “den Terlinck” en “den Albert Prémier”.

Collectie Velghe658

Oudste panoramafoto west: L blok Albert Premier. Midden Blok Terlinck t/m koppelvilla L’Ibis-Ma Coquille, Uiterst rechts bebouwd tot vóór de latere Villa Obelias (<1903)

Schermafbeelding 2018-03-02 om 15.38.28

Deel van foto hierboven

zeedijk west - 107

Panorama foto (1897 (Hotel Terlinck) < …<1903. Midden blok Terlinck t/m Villa Les Bruyères (nog geen patisserie Vandermies). R tot aan Villa Beau Rivage. Dus later dan hierboven.

Schermafbeelding 2018-02-28 om 18.04.49

Alles is volgebouwd van Terlinck(Zeelaan) tot Villa Beau Rivage (Halmenstraat). Was zo in 1903

zeedijk oost - 16

Panorama nog iets ouder dan panorama west L. Villa Les Epines en Eole. R : Wiite Berg

Zeedijk West – 1912

We beginnen te wandelen vanaf het centrum waar vroeger de kiosk stond (>1929)(zie vorig artikel). Deze selectie hieronder van  postkaarten heeft alleen maar als bedoeling om een idee te geven van de pracht van onze Zeedijk en toe te laten uw eigen postkaarten te positioneren.
Het eerste en wellicht meest luxueus hotel was het Hotel Terlinck, gesticht door mevrouw Terlinck van Bulskamp Lees meer zeer boeiende geschiedenis>>>

Rechts van
1. Hotel Terlinck:
In 1897 wordt de eerste fase van het Hotel Terlinck  gebouwd met als architect en geldschieter Albert Dumont. Hiervoor heeft Henri Terlinck en zijn vrouw Eugenie Baelden op 13 maart 1897 675 m2 bouwgrond gekocht van Arthur Bonzel aan de prijjs van  29,63 fr./m²; 20.000 frank dus; een aanzienlijk bedrag! De chalet des Islandais uit 1893 wordt zorgvuldig afgebroken en in 1903 te Koksijde heropgebouwd.
Al in hetzelfde jaar 1897 bouwt het echtpaar het Hotel Terlinck.

Chalet des Islandais. 1894

In 1904 koopt het echtpaar het aanpalende perceel. Uitbaatster Eugenie droomt van uitbreiding van haar succesvol hotel!

Uitbreidingsfasen Hotel Terlinck
1. 1897 eerste fase hotel met slechts 2 traveeën langs de Zeedijk

Zeedijk West 89664455

Oorspronkelijke kaart van eerste fase Hotel Terlinck met slechts 2 traveëen kant Zeedijk. 1897

2. Uitbreiding met een derde travé op de Zeedijk. Wellicht rond 1903 want dan is de ganse blok volgebouwd tot aan de dubbelvilla L’Ibis-Ma Coquille

Naamloos

Hotel Terlinck uitgebreid met 1 travée aan de Zeedijk (nu 3).1901

3. Uitbreiding in de Zeelaan tot aan het Hotel de la Plage aan de Duinkerkelaan in 1908 ( 90 kamers  + garage voor 12 auto’s). Bemerk op gelijkvloers hoek is het terrasje nog open.
Hotel de La Plage werd gebouwd in 1900. Café werd uitgebaat door Charles Morlion die ook in immobilieën deed. Later Ph.Gevaert -Roelens.  Na 1920 noemt café Robinson.
Midden langs de Zeelaan was een inrit voor auto’s en aan weerszijden een winkeltje geweest (o.a. tabac Raphaël-Roelens ).

Collectie Velghe565

Hotel Terlinck uitgebreid tot de Duinkerkelaan. 1908

terlinck

Chic interieur van Hotel Terlinck

Vergroot Hotel Teirlinck

Zijzicht van de uitbreiding Hotel Teirlinck na 1908

4. Open terras werd  gesloten. Jaartal? Bemerk 2 verdiepingen + kamers in het dak zoals oorspronkelijk

Gisele Depoorter138

5. verdieping met kamers met terrassen gebouwd i.p.v. kamers onder dak. Ook nieuw horkfrontob. Datum onbekend maar later dan 1929 want kiosk staat er al

Gisele Depoorter139

Later dan 1929 want kiosk

6. 2 nieuwe verdiepingen opgebouwd (typisch hoekfronton verdwenen). Bemerk ook nieuwbouw ernaast rechts van Hotel du Phare (vroeger dan opbouw Terlinck)

ELL07161

7. Uitbouw terras. Eigenaar Louis Depoorter-Faict. Datum?

Gisele Depoorter144
8. Gelijkvloers en eerste verdieping werden omgebouwd naar 3 verdiepingen. Aldus is het aantal kamers niet gewijzigd maar werd als het ware een verdieping (restaurant) tussengeschoven. Gans het hotel werd dus op palen gesteld (idem in dezelfde periode de Santos Palace en de Ferme). Jaartal 1969. Architect Jules Decoussemaeker.
Bemerk ernaast rechts Hotel du Phare 2 verdiepingen hoger en omgebouwd naar appartementen “Résidence Beaulieu”. Op gelijkvloers brasserie die tijdje uitgebaat werd door Jacqueline Mahieu, dochter van de brouwer.
Gisele Depoorter0389. Afbraak Hotel Terlinck en ombouw naar appartementencomplex (na 2000)

23939660891_3e4d6d0674_o

2598679-d5fd99590dc2c79a60de8f3599411140

Uit “NUUS DE PANNE” door Freddy Penel (open klikken)

13029567_10153647273988037_8359994965877234861_o

Uit “NUUS DE PANNE” door Freddy Penel (open klikken)

 

23654345429_9baa56d0ec_o

Vanaf Hotel Terlinck was reeds in 1903 de ganse eerste halve blok volledig volgebouwd. De laatste 2 aangebouwde villa’s was de koppelvilla op de hoek met de Ankerweg

De 3 travées van Hotel Terlinck (1); Villa Les Orchidées (2), Dubbelvilla L’Ibis (3)-Ma Coquille (4), Villa Les Bruyères (5), open bouwzone (6) nl voor linkerhelft van Villa Vandermies (7) op hoek Ankerweg

(Bemerk de reclame van Jacques Dumont & Fréres geschilderd op de ziigevel van Villa Dubbelvilla L’Ibis-Ma Coquille. Jacques Dumont wad de derde van de 13 kinderen van Albert Dumont. Hij was landmeter, aannemer, medestichter van het Panne Instituut in 1910.  Zijn bureel was in de Zeelaan-Dorp waar nu tweedehandsartikelen “Noma Dish”. Hij heeft gewoond in Villa Villa Les Clématites op de Thiriarweg. Zijn dochter Myriam is gehuwd met architect  Gustave Remy.
Jacques Dumont  was e1e1n van de stichters van “Institut Pannois” in 1910 samen met Maurice Calmeyn (kleinzoon van Emilie Calmeyn-Bortier). Adrienne Degrave (later gehuwd met Julien Verzele) uit Stuyvekenskerke werd de eerste leerkracht en directrice. Een liberale coöperatieve bakkerij “Ons Huis” werd op 12 januari 1912 opgericht ter ondersteuning van de school. De eerste klas was gevestigd in villa Marie-Louise in de Zeelaan waar nu Café Sammy. In 1912 aankoop gronden Verenigingstraat.)

2. Rechts van de derde travé van Hotel Terlinck Villa Les Orchidées (2) (aanpalend aan Hotel Terlinck) eerst winkel (gebouwd vóór 1901).  Vrij snel werd deze villa Hotel Le Phare (zeker vóór 1912)

Collectie Velghe620

De villa met de ovale dakvenster was Villa Les Orchidées

Depoorter0012

Linker gedeelte van dubbelvilla L’Ibis-Ma Coquille is herbouwd. Tezamen met Les Orchidées op gelijkvloers Grande Patesserie du Phare Gernay.

3. De dubbelvilla l’Ibis (3)– Ma Coquille(4) (ook gebouwd vóór 1901). De eerste villa wordt volledig herbouwd naar een moderner huis die aansluit aan het Hotel du Phare. De 2 gebouwen vormen een groot terras “Grande Patisserie du Phare Gernay”.
Later (?) worden beide laatste afgebroken en herbouwd tot een nieuw Hotel du Phare met 4 verdiepingen. Nog later omgebouwd naar een appartementengebouw van 6 verdiepingen “Résidence Beaulieu” met mooie gelijknamige brasserie onderaan (enkele jaren uitgebaat door Jacqueline Mahieu van dochter van de brouwer Mahieu).
Na enkele jaren verloedering van de appartementen en de handelszaak is in 2017 het geheel in restauratie. Terug zeer mooie brasserie Beaulieu en prachtig nieuw glazen strandterras. Lees>>>

Ma Coquile heeft lang op het gelijkvloers één van de lekkerste restaurants van De Panne gehuisvest “La Bonne Auberge”met prachtig zicht op zee. Van 1937 tot rond de jaren 60, uitgebaat door de ouders van Lesley Wittevrongel. De volledige inrichting werd door Jozef De Coene gedaan.

De croquette crevettes met een glaasje mossel wijn waren een enorm succes. Tijdens den oorlog moest men verhuizen want de zeedijk was afgesloten Atlantikwall.  Ze vestigden zich dan op de hoek van de Ankerweg en de Nieuwpoortlaan met den inboedel van de Bonne Auberge. Ze waren ook verplicht open te blijven tijdens den oorlog voor de Duitse officieren.  De vader van Lesley was niet akkoord en op het einde werd hij afgevoerd naar een werkkamp in Watten, waar hij met andere Pannenaars kon ontsnappen tijdens een bombardement van de geallieerden. In de Bonne Auberge op de zeedijk die volledig afgesloten was bebben ze een joodse familie verborgen. Wat de Duitsers niet wisten er was een uitgang langs de viswinkel van  Julia in de Duinkerkelaan.

Hierop volgend van 1956 tot 1977 uitgebaat door Jean Demolder-Mariette Plaetevoet met 2 dochters Katrien en Jeanny (echtgenoot van Yves Lanoye-overleden in 2.000). Ook een stierfdochter Samba van Henri Wittevrongel.  Jean Vandenberghe heeft er gewerkt van 1978 tot 1998. Nadien de broer van Jean, Marc Vandenberge tot 2005.
De Bonne Auberge, de Trio’s, de Ferme, Santos Palace, Sumatra, enz… : dat waren totaal verschillende concepten, maar stuk voor stuk (toeristische) troeven die De Panne in de loop van de jaren verloren is en nauwelijks of niet heeft kunnen vervangen door vernieuwende initiatieven. “TRIGGERS” die DE PANNE op de toeristische kaart plaatsten. Ze zijn voor altijd, stuk voor stuk uit het straatbeeld verdwenen en binnenkort uit het collectieve geheugen van De Panne..

zeedijk west - 097

zeedijk west - 127

Beaulieu in het midden. Ma Coquille is gebleven en was lang het restaurant Bonne Auberge

4. Villa Les Bruyères (5). Villa Les Bruyères wordt eens herbouwd.
5. Op de hoek Patisseries Vandermies (6 en 7).
Later tezamen met gelijkvloers van Les Bruyères wordt een groot terras gemaakt “Grande Patisserie Englebert”. Wordt ook Hotel Englebert
Later na modernisering wordt op gelijkvloers Capitale (ook minibowling geweest) en op de hoek de Capri.

We passeren de Ankerweg en zien op het einde het grote Hotel Osborne later Continental in de Duinkerkelaan (1904) met ook als architect Albert Dumont zoals het Hotel Terlinck. Hotel met alle comfort [stromend water, telefoon, elektriciteit en een voortreffelijk restaurant..]. Dit hotel werd, later bekend onder naam Hotel Continental,  aangekocht door een socialistische mutualiteit en is nu te koop. De gevel is beschermd daar in de Dumontwijk maar nog steeds zeer majestueeus binnenin.
In de Ankerweg was tijdens de Eerste Wereldoorlog op 14 maart 1916 in Villa Louise de “Belgische Boekhandel” geopend. Het werd de vaste uitvalsbasis voor de redactie van het Belgische gematigd frontblad “De Standaard”. Jules Filliaert, een gestrande Nieuwpoortlaan,  werd eigenaar en uitbater van de boekhandel.

duinkerkelaan - 020

hotel grand hotel continental

Grand Hotel Continental (1904)

12291053_10153339773783037_2701246517346017389_o

Uit “NUUS DE PANNE” door Freddy Penel (open klikken)

1146908-6cd58b3d1d0d3c1437719d48b64db5eb

Uit “NUUS DE PANNE” door Freddy Penel (open klikken)Uit “NUUS DE PANNE” door Freddy Penel (open klikken)

5. Voorbij de Ankerweg komen we aan de oudste blok villa’s op de Zeedijk.  Villa des Ancres waarvan de eerste fase gebouwd werd in 1893(met blinde aanbouwmuur aan de  oostkant, men dacht nog niet aan een Ankerweg), dus nog 4 jaar vóór het Hotel Terlinck. De eigenaar was A. Fonsny. Gebouwd naar de plannen van architect Georges Hobé.

Schermafbeelding 2018-03-01 om 10.28.21

Hier zien was goed de Zeedijk kort voor 1900. L: Hotel Terlinck fase 1 (> 1897) ; Villa Les Ancres (>1893). Verdere bebouwing tot aan de Zeilweg [Rue Bonzel) + achterzijde villa’s Zeilweg. Midden Villa’s Germaine, Villa Les Chardons???. R de villa’s van de familie Bortier-Calmeyn

zeedijk west - 073

Links Villa Les Ancres (eerste fase van de dubbele Villa des Ancres). Foto van vóór 1903 maar na 1886 (zie hotel Martitime op hoek Duinkerkelaan-Zeelaan

ell05524

Eerste fase Hotel Terlinck (1897) en eerste fase Villa Les Ancres (1893)

V 522

Op deze foto ondertekend in 1901 zien we dat het linkse gedeelte van Villa Les Ancres aangebouwd wordt. Villa Les Bruyères en Vandermies zijn er nog niet. Ook Villa Sorgenfri in aanbouw.

In 1901 wordt er een tweede rijker versierde vleugel met ingebouwde hoektoren tegen het eerste gedeelte van de “pension de famille Villa des Ancres”- aangebouwd  en krijgen we daar één van de oudste hotels van De Panne Bad nl Hotel Les Ancres 

zeedijk west - 081

Pension de famille Villa des Ancres

Om een maximum aan kamers (40) met zeezicht, weliswaar schuin zicht, te realiseren loopt de nieuwe vleugel ver door in de richting van de Duinkerkelaan. Vermits er oostwaarts niet meer tegen gebouwd kan worden, moet alles in overleg met grondeigenaar Arthur Bonzel gebeurd zijn en ontstaat zo de Ankerweg, een eerste afwijking op het Dumont-verkavelingsplan in 11 blokken. [de tweede wordt later de Suzanneweg naast de houten casino van 1909 eveneens op een eigendom van Bonzel]

Aanvankelijk op het gelijkvloers “Grand Café des Ancres
Vanaf 1922 op het gelijkvloer  “Patisserie Royale” (door weduwe Cagny) en op eerste verdieping dancing “The Royal” (door haar zoon). In 1931 werd hij opgevolgd door Charles De Raeve. Het ganse gebouwencomplex was eigendom van V. Ghysbrecht.

zeedijk west - 088

Door verbouwingen (datum?), 2 extra verdiepingen + tussenverdieping tussen gelijkvloers en eerste verdieping. Wordt “Residence Les Ancres”. Onderaan een afdeling van Photo Hall.. Na WO II dancing “Tyrol” met dancing op het eerste en  “Caveau” in de kelder. (daar was het bal van de studentenclub “De Morinen” rond 1953 vooraleer in de Armorial).
In het aan de Ankerweg gelegen souterrain was de kapperszaak van Arthur Claerhout gevestigd.  In 1923 nam het Rijselse echtpaar Esterman-Crombet het kapsalon over.

Schermafbeelding 2018-03-01 om 11.14.49

Beneden op de hoek Photohall

21

 

Rechts van villa Les Ancres liep de huizenblok door tot aan de Zeilweg [rue Bonzel]
7. Villa Les Moineaux (was reeds bij bouw eerste blok van Les Ancrettes dus <1901)

Villa des Ancres (1), Ancrettes (2), Les Moineaux (3), Les Hirondelles (4), Les Charmettes (5) en La Madeleine (6)

Later heeft men gelijkvloers omgebouwd naar café ” Le Relais ” (zie reclame van  “Bass”)tezamen met hoekvilla.

zeedijk west - 077

 

8. de 3-woonst Les Hirondelles -les Charmettes(hoek) -La Madeleine(om de hoek in de Zeilweg). Architect wellicht Georges Hobé.
Gelijkvloers wordt restaurant Bass.
Hoe deze 3 woonst aansloot met de mooie villa’s in de Zeilweg [vroeger Avenue Bonzel] kunnen we mooi uitgelegd zien op DEPANNEVERBEELDT

De Panne: villa's les Hirondelles, les Charmettes en la Madeleine; drie namen, één gebouw

Bron: DEPANNEVERBEELDT. Openklikken voor uitleg

In het interbellum zijn Lener en Ed. Pirsch de uitbaters van de “Bass Tavern“. In 1925 openen ze op de eerste verdieping het “Hotel de la Reine“.
Bij nieuwbouw (samen met Les Moineaux) werd dit tot heden Brasserie Bass.

35

Zeilweg was ook reeds volgebouwd

ell05641

Schermafbeelding 2018-03-02 om 16.36.19

ell05671

Huizenblok tijdens interbellum

Aan de overzijde van de Zeilweg [vroeger de Rue Bonzel] komen we aan een grote aaneensluitende blok villa’s tot aan de Halmenstraat (gedeelte Ollevierverkaveling). Al deze villa’s zijn blijkbaar reeds aanwezig vóór 1901 (althans t/m villa Stella Maris). Ze waren niet gebouwd op bouwgronden Bonzel maar van Pedro Ollevier.

 

Collectie Velghe429

Deze postkaart is ondertekent augustus 1901. In de verte ziet men dat de Villa’s L’Ibis en Ma Coquile reeds gebouwd zijn maar nog niet Les Bruyères. De hoek van Villa des Ancres is in aanbouw bouwd in 1901 ook villa Sorgenfri.

albertplein - 63

Uitgezoomd. Uiterst rechts Villa Stella Maris. Obelias is nog niet gebouwd (kaart rond 1901)

We dwarsen deze Zeilweg een bekijken de hoekvilla.

9.De hoekvilla Sorgenfri (1) (1901) heeft later opeenvolgende bestemmingen: Aux caves d’Espagne, restaurant Balmoral, Les Caves de Munich..

ell05690

De volgende blok

 

albertplein - 60

Hoek Zeilweg -Zeedijk. Midden witte Villa Sorgenfri nog zonder commerce. (Rechts ervan Villa Emile ook wit)

zeedijk west - 068

Deze hoek wordt later café “Aux  Caves D’Espagne”

Zeedijk 899543578

Later restaurant “Balmoral”

We kijken nu daar de eerste helft dan deze huizenblok tot aan de villa met hoge puntgevel (= villa Obélias):

Villa’s Sorgenfri (1), Emile (2) ,  Joliette (3),  Alba (4), Brise Lames (5), Maris Stella (6) later  Villa Obélias (7)

 

10. Villa Emile (2) :met 4 ramen in dekkapel
11. Villa Joliette (3): met veel pseudo vakwerk), architect Georges Hobé
12. Villa Alba (4) : met balkon op derde, later verdieping opgebouwd en hotel-restaurant De Richelieu, architect Georges Hobé
13. Villa Brise-lames (5): later hotel Brise Lames
14. Villa Maris Stella (6): met ernaast later villa les Obélias (met hoge puntgevel) die deze eerste helft van de groep dus markeert

zeedijk west - 104
ELL00208

zeedijk west - 067

Van R naar L: Brise Lames, Alba, Joliette, Emile en op de hoek Sorgenfri

Collectie Velghe500

In Villa Alba komt een wijnzaak

Schermafbeelding 2018-03-03 om 16.21.27

Schermafbeelding 2018-03-03 om 16.22.59

zedijk 0088754453

Van R naar L: Villa Edelweis-Obélias, Stella Maris, Brise Lames, Alba (Richelieu)

zeedijk west - 072

Deze zone in modernere tijden

15. Villa Les Obelias(met hoge puntgevel)

zeedijk west - 058

In het midden dubbele Villa Obelias-Edelweiss. Uiterst rechts Villa Bel Horizon

16. Villa Les Edelweiss  later samengevoegd met Obelias (later Hotel des Princes)
De zomervakantie 1904 brengen prins Albert en prinses Elisabeth met hun 2 zoontjes, Leopold, 2 jaar 7 maanden en Karel, 8 maanden door in De Panne. Voor het gezelschap zijn de koppelvilla’s ‘les Obélias’ en ‘les Edelweiss’ gehuurd.
Het verblijf van koninklijke gasten in de jonge badplaats draagt in grote mate bij tot de vermaardheid ervan. ‘Le beau monde’ stelt het ten zeerste op prijs te verblijven in de directe omgeving van koningen, hertogen, … en hopen van hen een glimp op te vangen.

Collectie Velghe597

ELL00200

Hotel Astrid

17. Villa Les Ondines (met overdekt terras op tweede verdiep)
18. Villa Noémie (met witte gevel)
19. Villa Bel Horizon(met gebogen erkers , van architect Georges Hobé 1904)
20. Villa Beau Rivage(laatste op bovenstaande foto niet zichtbaar). Is later bijgebouwd. Staat ook niet op plan van Alexis Dumont over de wijk in 1904

Villa Obelias (1), Edelweiss (2), Les Ondines (3), Noémi (4), Bel Horizon (5), Villa Beau Rivage (6) is wat later gebouwd (>1904) en hoek Koppelvilla Les Elymes (7) en Les Glacis (8)

Piet Verstraete086

MST00650

21. Op de hoek met de Halmenstraat [rue des Oyats]  Koppelvilla Les Elymesen Glacis. Het geheel van dakconstructies met herhaling boven de bel-étage en hoektoren doen denken aan andere cottages van architect Albert en Alexis Dumont. Tijdens het interbellum worden beide cottages tezamen herbouwd tot één hotel-pension onder naam Hotel Splendid.

Collectie Velghe635

Op de hoek Hotel Splendid

ell05649

Collectie Velghe231

Tweede deel van de huizenblok in modernere tijden

23654321279_c7f2a0a2f9_o

893028_10151393335273037_1516699261_o

22. We passeren de blok van de Casino.

zeedijk west - 048

De eerste houten casino (gebouwd in 1905)

zeedijk west - 047

Collectie Velghe631

ello7158

Voor het zomerseizoen 1905 werd hier op een braakliggend duin van eigenaar Arthur Bonzel uit Frankrijk een in hout Cercle Sportif opgetrokken met bijhorende tennisvelden, tevens Casino (architect Albert Dumont). Uitbaters zijn het echtpaar Victor Poyblant-Lefebure. Het paviljoen bevat een uitstekend restaurant en terras met zicht op de belangrijkste tennisvelden. Naast allerlei spektakels, concerten en filmvoorstellingen worden er onder leiding van Paul Douai toneelstukken opgevoerd, uiteraard in het Frans.

Het houten Casino  is uitgebrand op zondag 27 augustus 1911 (kortsluiting) en werd herbouwd in steen in art-decostijl in 1922 naar plannen van Alexis Dumont. François Dumontneemt de uitbating op zich en organiseert er talrijke feesten en heel uiteenlopende voorstellingen.
In 1977 werd het afgebroken en vervangen door flatgebouwen (de middenste building heeft nog een aandenken aan het vroegere casino door zijn naam “Résidence du Casino”)

zeedijk west - 050

Nieuw art deco casino herbouwd in 1922

De Panne: tennis, favoriete sport voor de leden van de 'Cercle Sportif'

Bron: DEPANNEVERBEELDT. OPENKLIKKEN


De groep villa’s die nu volgen van de Suzanneweg tot aan de Mont Blanc waren ook reeds gedeeltelijk gebouwd vóór 1904 (op uitzondering in de eerste blok van Villa Ten Duine en Villa Cathérine)

zeedijk west - 039

Van de Casino (<1911) tot aan de Villa Calmeyn van Maurice Calmeyn

Piet Verstraete108

Na de Eerste Wereldoorlog. Villa Ten Dune identiek gebouwd. Villa Cathérine licht gewijzigd

893028_10151393335273037_1516699261_o

23. Op de hoek  bevindt zich de grote Villa Ten Duine (1)(gebouwd tussen 1905 en 1912). Deze villa en zijn gebuur Villa Cathérine werden volledig verwoest op het einde van de eerste wereldoorlog.

zeedijk west - 045

Villa Ten Duine en Villa Cathérine na den oorlog

Vanaf 27 juni 1917 werden met het reuzekanon “Lange Max” vanuit Koekelare zo’n 411 obussen op Duinkerke afgevuurd en een 400-tal slachtoffers gemaakt. Ze willen hun laatste tiental obussen ‘nuttig’ gebruiken door Veurne-De Panne te beschieten. Op 16 de oktober viel een voltreffer, een 380 mm granaat, op beide villa’s. Één dag later op 17 oktober bezetten Belgische troepen het geschut. Tijdens die oorlog zetelde de rechtbank van Veurne er.  Zes doden:  rechter Alberic Rutsaert, advocaat Hector Vanderghote en jong echtpaar Devré. Kamiel en Eugenie Pauwels vinden ook de dood in de rechtbank. In villa ‘Cathérine’ sterven de jonge ouders Gustave Devré en Hortensia Debruyne. Hun drie weken oud dochtertje Paula is ongedeerd! Zij ligt in haar wieg onder de trap! (overleden, 28 april 2014).

De villa wordt na de oorlog identiek tot in de kleinste details heropgebouwd als familiepension. In 1977 maakt het plaats voor een appartementsgebouw.

 

Tussen Suzanneweg en Visserslaan: Villa Ten Duine (1), Villa Cathérine [Ma Poupette, Kaatje] (2), Villa’s Germaine [Ribzand] (3), Villa Les Chardons(4) en Villa Calmeyn (5).

Links Villa Kaatje (vroeger Cathérine). Rechts Villa Ribzand (in restauratie)

24. Villa Cathérine (2): wordt herbouwd maar niet gans identiek. Van naam verandert later in Villa Ma Poupette. Nu Villa Kaatje, Beschermd
25. Villa Germaine (3): beschermd, nu naam veranderd naar Villa  Ribzand
26. Ernaast bevond zich de Villa Les Chardons[De Distels] (4)
27. Op de hoek van de Visserslaan staat de Villa Calmeyn (5): gebouwd naar de plannen van Albert en Alexis Dumont.

Maurice Calmeyn (15 oktober 1963 – 5 maart 1934) is een kleinzoon van Joseph Calmeyn en Emilie Bortier, erfgename van de bijna 650 hectaren duinen van haar broer Pieter.
Hij is plaatselijk liberaal politicus, laat het Calmeynbos aanplanten en samen met Jacques Dumont richt hij de privéschool Institut Pannois op. In 1911 dingt hij met ‘de Candidaaten der Vooruitgang’ naar het burgemeesterschap van de nieuwe gemeente De Panne. De katholieke kandidaat Ernest D’Arripe geeft kritiek! Over het bos: “Hoe durft hij, de arme visschers hunnen akker af te nemen, of erin boomen te planten, die zij vetten en mesten moeten.” Over de school: “Hij wilt eene nieuwe knechtenschool zien oprijzen met onzijdig, ’t is te zeggen met geusch en goddeloos onderwijs.” De katholieken veroveren alle 9 zetels!
In de jaren 1920 afficheert hij al aanbevelingen voor toeristen. Zo mogen ze geen vuilnis achterlaten in de duinen, noch zeldzame bloemen, zoals de teunisbloem, plukken.

Nu is deze Villa Les Chardons mee geïntegreerd met Villa Calmeyn in een appartementengebouw Résidence Calmeyn.

Aan de overzijde van de Visserslaan waar vroeger fietsenverhuring komen we in de laatste blok op bouwgrond Ollevier die ook reeds volbouwd was in 1904 althans t/m  Villa Doris.  Alleen de tweede Villa Madonna ontbreekt nog.

zeedijk west - 038

Vóór 19o5 want nog geen Casino. Drie villa’s met zelfde puntgevel: Cathérine, Germaine, Les Chardons. Dan op de hoek links van de Visserslaan Villa Calmeyn. Aan de rechte kant Villa Les Petrels, bouwgrond en dan Villa Titi Kot [nu Doudou]

28. Villa Les Petrelsop de hoek BESCHERMD

zeedijk west - 034

Op de hoek Les Pétrils [nu nog aanwezig en beschermd]. Rechts Villa Madonna en dan Kon Tikki [nu Doudou] Beschermd en gerestaureerd.

IMG_1993

29. Villa Madonna(1).
30.Titi-Kot (2) nu mooi gerestaureerd. Zou gebouwd zijn in 1901 en gesigneerd Albert en Alexis Dumont. Nieuwe naam Villa Doudou(het monster van Tournai)

Villa’s Madonna (1), Ton Kiti [Doudou] (2), Les Mauves (3), Les Fougères (4), Coquette (5), Les Saules (6)  en laatste Rustica (7)

moderne foto van Doudou

Piet Verstraete161

Idem maar helemaal rechts Villa Les Algues toegevoegd rechts van Villa Rustica.. na 1912 bijgebouwd

zeedijk west - 026

Idem maar helemaal rechts is Villa Doris toegevoegd

 

31.Villa Les Mauves (3): puntdak
32. Villa Les Fougères (4): ongeveer spiegelbeeld van Les Mauves
33. Villa Coquette (5): geen puntdak
34. Villa Les Saules (6): extra breed
35. Villa Rustica (7): boogvormige structuur in puntdak
36. Villa Les Algues (8)
37. Villa Doris (9): met kolommen
Deze groep villa’s was reeds gebouwd in 1904. Allen hebben ze veel houtwerk

zeedijk west - 022

Van R naar L: onbebouwd perceel, Villa’s Callirhoé, Charles, dan L’Escale Beschermd Monument

ELL07984

 

Villa Les Saules (6), Rustica (7), Les Algues (8), Doris ((), Les Coraux (10 + 11), L’Escale (12) en Charles-André (13).

Pas na 1912 zijn volgende villa’s bijgebouwd
38. Villa Les Coraux (10+11): met dubbel puntdak
39. Villa L’Escale(12): gebouwd in 1926. BESCHERM Monument
40. Villa Charles-André (13) (met boogterras)
41. Villa Callirhoé(vrij Modern) met rechts aan de geitenweg vrijliggend bouwgrond

6Villa l’Escale is mooi gerestaureerd, ook van binnen.
L’Escale is in België waarschijnlijk het oudste bewaarde voorbeeld van appartementsgebouw aan de Zeedijk.
Tijdens het interbellum werden in De Panne de 1ste appartementsgebouwen van 4 tot 5 verdiepingen opgetrokken. Karel-Jozef Verwilghen (Genk) vroeg de Brusselse architect Jean-Jules Eggericx in 1926 om een appartementsgebouw op de Zeedijk van De Panne te ontwerpen.
De sobere puntgevel contrasteerde duidelijk de links aanpalende villa in cottagestijl. De strakke, gecementeerde gevel wordt gedomineerd door een brede gevelhoge erker die op elke verdieping geflankeerd wordt door kleine raampjes.
Bij de 1ste editie van de Prijs Van de Ven in 1928 kreeg het gebouw de 1ste vermelding. In 2008 won de restauratie de Vlaamse Monumentenprijs.
L’Escale kende gek genoeg een omgekeerde evolutie dan veel andere hotels: terwijl hotels nu vaak worden omgebouwd tot appartementen, is dit appartementsgebouw na de Tweede Wereldoorlog omgevormd tot hotel. Het werd uitgebaat door Mme Vve De Koninck en bestaat ook nu nog, met als  eigenaars het “Donny Resort”.

 

estaminet-t-coninckske

In de Escale het intiem Estaminet ‘t Coningscke, nu alleen meer voor logeerders

90098757

Eerste verdieping Escale de ontbijtruimte

23654317429_185458426a_o

 

 

En zo komen we aan de Geitenweg. De Promenade van De Panne Les Bains stopte juist voor de Witte Berg en liep dus niet door tot aan het hotel Kursaal (idem Duinkerkelaan). Vanaf daar waren de duinen niet meer deel van de verkaveling Ollevier-Bonzel maar wel van de familie Bortier-Calmeyn. Het stukje Zeedijk juist voor de Witte Berg is nog niet zolang geleden opgekocht door de gemeente (20 tal jaar?)
De bouw van deze mooie villa’s is begonnen pas NA 1904. Maar in 1912 was quasi alles gebouwd. Deze bebouwing in niet gewijzigd in het interbellum.

 

 

zeedijk west - 016

Van L naar R: villa’s ” Les Musardises – Abri Cotier – Anita – Arc en Ciel ” en ” Coup de Vent” .Deze villa’s zijn ontworpen door Albert en Alexis Dumont

ELL00215

zeedijk west - 015

Op de hoek Villa Coup de Vent, dan Xxxx,  Villa Clair de Lune, La Rafale (beide na 1912 gebouwd)  ,Villa Falaise, duinen en Villa Belle uiterst rechts.

Al deze villa’s zijn BESCHERMD. De middelste Villa Anita werd onlangs mooi gerestaureerd voor B&B afhangend van het Donny Hotel. Lees>>>>

zeedijk west - 014

Zuid westelijke hoek (duinkerkelaan) Villa Mytil.

ELL07676

naamloos6

Huidige situatie. Foto  overgenomen van de website van “De Panne”. Is het niet mooi?

23654250489_26b1710b16_b

Evolutie 1912 tot heden. ONGEWIJZIGD

23913872642_8efebdcace_z

Evolutie voorzijde. Van de villablok 1 villa gebouwd + hoekvilla west vervangen door groot appartementencomplex in evenwicht met oostelijk oud gedeelte (in 1987)

We wandelen voorbij de vroegere vuurtoren en garage van de reddingsboot (vandaar naam Vuurtorenplein, vroeger de ” Persenhil ” genaamd)

zeedijk west - 004

Villa Tjana, garages met erachter Villa Les Moettes [kasteel Orban], Hotel du Kursaal. Tegen de Witte Berg de loods reddingsdienst en de vuurtoren.

Op de hoek staat het hotel Kursaal. Voor de geschiedenis van dit hotel verwijzen we naar de pagina “Hotels van ’t Bad” Lees>>>>

Collectie Velghe599

Collectie Velghe476

zeedijk west - 007

ELL06857

23726497190_7d7e22ba76_o

2. Evolutie visie inrichting Zeedijk

Terloops ook even vermelden dat de opstelling van de terrassen volledig anders was dan nu. Voornamelijk losse verticale of liggende parasols met de voetjes in het zand (zoals nu ook bij de modene beachbars). Deze werden elke avond binnengehaald.  De kinderfietsjes hadden hun eigen fietspad achter en gedeeltelijk tussen de parasols (zie slechte kwaliteitsfoto hieronder).
Het was gebruikelijk de papa/mama of de grootouders de kindjes konden te zien spelen in het zand vanaf hun individueel parasolletje. Dit wordt nu meer en meer ingenomen door beachbar uitbreidingen of ondoorzichtige parasolschermen zonder zicht op zee tussen de losstaande witte “vaste cabines”. Misschien moet dit concept “mogelijkheden voor kleine kinderen” eens toeristisch geëvalueerd worden. De laatste jaren valt op dat de meeste toeristen die nog naar De Panne komen ofwel kleine kinderen hebben ofwel honden. (die kunnen hun ouders/baasjes moeilijker meenemen met het vliegtuig naar zuiderse bestemmingen).
Er weze opgemerkt dat in het kader van een gemengde “gemeenteraadscommissie strandinfrastructuur” door de nieuwe LVZ afdeling een “Toekomstvisie Zeedijk” naar voren werd gebracht. Hier werd opnieuw een houten “Promenade” voorgesteld tussen de strandterrassen en de vaste cabines, maar stel dit voorstel werd niet weerhouden. Zie plannen>>>
De Panne was, althans na WO II, zeer bekend als kinderbadplaats, met vele activiteiten voor hen (vb Corso Fleuri,….). Nu wordt veel gesproken over de vele goeie restaurants. Later geëvolueerd naar het mekka voor de oudere jeugd met de  zeer vele dancings. Welke klantensegment wil men in De Panne?


Ook deze horloge verdween toen de belangstelling in de jaren 90 naar het nieuwe Esplanadeplein verhuisde. Daar probeerde men een nieuw commercieel evenementenpleinte creëren. De commercie lukte niet want het plein is een doorgang naar nowhere (op uitzondering van parking Koningsplein). Heden ten dage probeert men een nieuwe soort vergissing om zogezegd de Zeelaan-Dorp te commercialiseren door de heraanleg van de voetpaden aldaar in dezelfde kleur stenen als de Zeelaan-Bad.
Op 8 april 2006 werd het eerste nieuwe planvoor de ondergrondse garages onder de Zeedijk in openbaar onderzoek voorgesteld. Ingevolge slordige communicatie was er veel kritiek en werd een actiegroep opgericht “S.O.S. Redt ons strand – Sauvez notre plage s.v.pl.” . De volgendeaangepaste garage-plannenwaren veel beter maar hebben het tij niet meer kunnen keren. Zelfs toen 1 jaar later de mooie architectuurplannen van Plantec werden voorgesteld voor de bovengrondse inrichting van de Zeedijk. Het was strategisch fout van bovengrond en ondergrond ontkoppeld te hebben naar het publiek toe.

voorontwerp-zeedijk-d-061210

Voorontwerp nieuwe Zeedijk (deel tussen Zeilweg en Zeelaan)

Het was een mooi plan om de Zeedijk te heraanleggen, 50% te verbreden en te voorzien van uitwijkpleintjes. Helaas zijn die mooie projecten geboycot geweest ingevolge een protest bij de Raad van State door bovenvermelde actiegroep tegen de ondergrondse garages. In afwachting van een nieuw project ligt dit centrumpleintje er troosteloos te wachten op vernieuwing. De destijds hoog geprezen Hotel Terlinck is nu vervangen door een Fun Park.

3-Basisdocumenten om de postkaarten te situeren:

– Kaart van Alexis Dumont (1904)

Schets Alexis Dumont 1902. L Witte Berg- R Zeelaan

– Kaart van A. De Vriendt (rond 1912)

Deel van Toeristisch Plan bij “Plage de La Panne” van A. De Vriendt (rond 1912)

-Basiskaart 2017

Huigie basiskaart. Openklikken om huisnummers te kunnen lezen

– Lijst van de Villa’s op de Zeedijk in 1950.  Lees>>>

–  Hotels en pensions 1930 Lees>>>

– Hotels en villa’s 1935 Lees>>>

Na intensief speurwerk en na onderzoek ter plaatse ben ik tot een lijst gekomen met alle huizen op de Zeedijk. Situatie 1912, 1950 en 2017.

Ik ben vertrokken van een bestaande lijst anno 1950. Hier heb ik een eerste kolom toegevoegd waar ik de villa’s aangekruist heb die daar in 1912 ook reeds stonden.
In de laatste kolom heb ik ter plaatse de namen van de huidige gebouwen gaan opzoeken (meestal appartementsgebouwen van 8 verdiepingen). Hierbij heeft de huidige “basiskaart” een grote hulp geweest. Tussen haakjes staan ook de namen van de huidige handelszaak op het gelijkvloer.
Het was veel opzoekingswerk om deze lijst op te stellen.
LINK NAAR DE LIJST 1912-1950-2017 >>>>>

Met deze lijst kunnen alle vroegere en huidige gebouwen gesitueerd worden. In een speciaal Flickr Album “ZEEDIJK WEST” (momenteel een 250-tal postkaarten die nog steeds verder aangevuld worden. Kijk en klik de foto’s open>>>>

Ook bijzonder interessant zijn de DUO FOTO’s van Freddy Penel Kijk>>>>(hier de volledige Zeedijk)

In een volgende DE BLIEDEMAKER wordt de andere zijde van de Zeedijk  behandeld + oorsprong van eigendom van de Zeedijkverkaveling.

Sommige  foto’s zijn opgenomen van de oude website over de DUMONTWIJK :
www.decoussemaeker.be/dumontwijk
Onder de rubriek “Wandeling” vind u de kaart van de DUMONTWIJK. Zoekt u kaarten + uitleg op, klik dan op de gewenste plaats op deze kaart.
Ook veel info te vinden op de PANNETHEEK website van Jacqueline Vandenhende:
http://www.depannetheek.be/gebouwen

Voor meer dan 250 tal postkaarten van dit gedeelte van de Zeedijk of klik  op DE BLIEDEMAKER  onder “Foto’s Huizen” onder “Postkaarten/straat” (in rechter marge of rechtstreeks via KLIK HIER>>>>

Ook zeer veel historisch materiaal op de website NUUS DE PANNE Klik>>>
en vooral de bijhorende openbare “facebook pagina” waar quasi dagelijks nieuwe interactieve artikels verschijnen over erfgoed De Panne
https://www.facebook.com/groups/nuusdepanne/

Gelieve eventuele correcties op te mailen (vooral i.v.m.  de namen van de villa’s): jose@decoussemaeker.be

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.